თბილისის ზაფხული: რატომ არის ქალაქში უფრო ცხელა, ვიდრე პროგნოზში წერია

თბილისში ივლისისა და აგვისტოს საშუალო დღის ტემპერატურა 30 გრადუსია, ბოლო ათწლეულის მაქსიმუმი კი 38. ეს ციფრები მაღალია, მაგრამ არა ექსტრემალური: რუსთავში, სულ ოცი კილომეტრის მოშორებით, ივლისში საშუალოდ 33 გრადუსია. მიუხედავად ამისა, თბილისის ზაფხული ხშირად უფრო მძიმედ აღიქმება, ვიდრე ციფრები გვთავაზობს, და ამას სამი კონკრეტული მიზეზი აქვს.

პირველი: ქვაბულის ეფექტი

თბილისი მტკვრის ვიწრო ხეობაშია და ქალაქს სამი მხრიდან მთები აკრავს. ეს ჰაერის ცირკულაციას ზღუდავს: დღის განმავლობაში დაგროვილი სითბო საღამოს ვერ იფანტება ისე, როგორც ღია ველზე.

შედეგი ღამის ტემპერატურაში ჩანს. ივლისში თბილისში ღამის საშუალო 19 გრადუსია, მაგრამ ცენტრალურ, მჭიდროდ განაშენიანებულ უბნებში ის ხშირად 24-25 გრადუსზე რჩება. ეს იმას ნიშნავს, რომ ორგანიზმი ღამითაც ვერ ისვენებს სიცხისგან.

მეორე: ურბანული სითბოს კუნძული

ასფალტი, ბეტონი და შენობების ფასადები მზის ენერგიას გაცილებით მეტს შთანთქავენ, ვიდრე მიწა ან მცენარეულობა, და ღამით ნელა გამოყოფენ მას. ეს მოვლენა ურბანული სითბოს კუნძულის სახელით არის ცნობილი და დიდ ქალაქებში ტემპერატურას 3-7 გრადუსით ზრდის.

თბილისში ეს ეფექტი განსაკუთრებით ძლიერია იმ უბნებში, სადაც მწვანე საფარი მცირეა და განაშენიანება მჭიდრო. მეტეოსადგური, საიდანაც პროგნოზისთვის მონაცემები მოდის, ჩვეულებრივ უფრო ღია ადგილასაა, ამიტომ ის სისტემატურად დაბალ მაჩვენებელს აჩვენებს, ვიდრე რეალურად არის ქუჩაში, შუადღის მზეზე.

მესამე: სიმაღლის სხვაობა უბნებს შორის

თბილისი 380-დან 770 მეტრამდე დიაპაზონშია. ეს თითქმის 400 მეტრია, რაც დაახლოებით ორნახევარ გრადუსს ნიშნავს.

პრაქტიკაში ეს ასე გამოიყურება: ორთაჭალა, ისანი და მტკვრის ნაპირის უბნები ქვაბულის ფსკერზეა და ყველაზე ცხელია. ნუცუბიძის პლატო, ვაზისუბანი და კოჯრისკენ მიმავალი უბნები 200-300 მეტრით მაღლაა და ზაფხულში 2-3 გრადუსით გრილი. კოჯორი, რომელიც უკვე 1300 მეტრზეა, ზაფხულში 6-7 გრადუსით გრილია ცენტრზე.

სწორედ ამიტომ იყო ისტორიულად კოჯორი და წყნეთი თბილისელების ზაფხულის დასასვენებელი ადგილები.

რას ნიშნავს ეს პროგნოზისთვის

ქალაქის დონეზე მოცემული პროგნოზი საშუალო მაჩვენებელია. თუ ქვაბულის ფსკერზე ხართ, დაამატეთ 1-2 გრადუსი, თუ მაღალ უბანში, გამოაკელით იმდენივე. ღამის ტემპერატურა ცენტრში პროგნოზზე 3-4 გრადუსით მაღალი იქნება.

ტენიანობა და შეგრძნება

თბილისის უპირატესობა ისაა, რომ ჰაერი მშრალია. ივლისში ტენიანობა ხშირად 40 პროცენტამდე ეცემა, ბათუმში კი 85-ზე მაღალია. ეს ნიშნავს, რომ თბილისში 30 გრადუსი უფრო ასატანია, ვიდრე ბათუმში 26.

მინუსი ისაა, რომ მშრალ ჰაერში დეჰიდრატაცია უფრო სწრაფად ხდება და ხშირად შეუმჩნევლად, რადგან ოფლი მყისვე ორთქლდება და კანი მშრალი რჩება.

ქარი: თბილისის მეორე თემა

თბილისისთვის დამახასიათებელია ჩრდილო-დასავლეთის ქარი, რომელიც მტკვრის ხეობაში ჩაძვრება და აჩქარდება. ზაფხულში ის სიცხეს ამსუბუქებს, გაზაფხულსა და შემოდგომაზე კი ხშირად ქარიშხლის ძალას აღწევს.

ეს ქარი ერთ სასარგებლო ეფექტსაც იძლევა: ის ქალაქიდან დაბინძურებულ ჰაერს ატარებს. უქარო დღეებში, განსაკუთრებით ზამთარში, როცა ტემპერატურული ინვერსია ხდება და ცივი ჰაერი ქვაბულის ფსკერზე ჩერდება, ჰაერის ხარისხი შესამჩნევად უარესდება.